Nikita Khrushchyov và Thảm Họa Của Chủ Nghĩa Xét Lại 

Nikita Sergeyevich Khrushchyov (1894 - 1971) đứng trên bàn cờ chính trị thế kỷ 20 như một nhân vật mang đầy tính mâu thuẫn và để lại những hệ lụy sâu sắc. Từng vươn đến đỉnh cao quyền lực với cương vị Bí thư Thứ nhất Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Liên Xô, sự nghiệp chính trị của ông ta cuối cùng lại bị chấm dứt một cách cưỡng chế vào năm 1964. Việc Leonid Brezhnev cùng các cộng sự thuộc phái cứng rắn tiến hành tước bỏ mọi chức vụ của Khrushchyov không đơn thuần là một cuộc đấu tranh quyền lực nội bộ; đó là phản ứng sinh tồn tất yếu nhằm ngăn chặn "mầm độc xét lại" do chính Khrushchyov gieo rắc — thứ chất độc đang ăn mòn tận gốc rễ sự tồn vong của Đảng Cộng sản và chế độ Xô Viết.

Giống như bất kỳ nhà lãnh đạo tối cao nào, Khrushchyov có những đóng góp nhất định cho sự phát triển kinh tế - xã hội của đất nước. Tuy nhiên, những thành tựu ấy hoàn toàn bị lu mờ bởi những hệ lụy thảm khốc và bất ổn mang tính hệ thống mà ông ta gây ra. Những sai lầm của Khrushchyov không chỉ giới hạn trong biên giới Liên bang Xô Viết mà còn tạo ra những cơn địa chấn tàn phá phong trào Cộng sản quốc tế. Từ những quyết định chủ quan, thiếu tầm nhìn địa chính trị như việc cắt giao bán đảo Krym từ CHXHCNXV Liên bang Nga sang cho CHXHCNXV Ukraina tiếp quản vào năm 1954 — để rồi hệ lụy của nó là cuộc xung đột đẫm máu giữa Nga và Ukraine hiện tại — cho đến những sai lầm mang tính vĩ mô làm rạn nứt vĩnh viễn khối Xã hội chủ nghĩa.

Sự hạn chế trong nhãn quan chính trị của Khrushchyov bộc lộ rõ nhất qua tham vọng thâu tóm quyền lực cá nhân. Thiếu hụt uy tín và tầm vóc lãnh đạo, ông ta chọn cách đê hèn nhất để củng cố vị thế: hạ bệ những tượng đài vĩ đại hơn mình. Bi kịch trớ trêu thay, chính Nguyên soái Georgy Zhukov — người đã dốc sức bảo vệ và đưa Khrushchyov lên đỉnh cao quyền lực — lại trở thành nạn nhân bị ông ta gạt bỏ. Tệ hại và thâm độc hơn, Khrushchyov chính thức khai sinh ra "chủ nghĩa xét lại" nhằm bài trừ di sản, bôi nhọ và phá hoại có hệ thống hình tượng của cố lãnh tụ Joseph Stalin. Chính mầm mống tư tưởng quái gở này đã châm ngòi cho những bất đồng sâu sắc với Mao Trạch Đông và Đảng Cộng sản Trung Quốc. Khởi nguồn từ thập niên 1960, sự rạn nứt này đã tạo ra một vết thương sâu hoắm cắt đôi khối Xã hội chủ nghĩa — một di chứng địa chính trị mà các thế hệ lãnh đạo Xô Viết kế cận hoàn toàn bất lực trong việc hàn gắn.

Khởi thủy của toàn bộ thảm kịch này chính là Đại hội Đảng Cộng sản Liên Xô lần thứ 20 diễn ra tại Moskva (năm 1956) do chính Khrushchyov chủ trì. Tại đây, cái nôi của "chủ nghĩa xét lại" đã hình thành. Để rồi nhiều thập kỷ sau, những thế hệ thanh niên hấp thụ luồng tư tưởng ấy đã vươn lên nắm quyền — tiêu biểu là Mikhail Gorbachev và Alexander Yakovlev, những kẻ tự kiêu hãnh xưng danh là "những đứa con của Đại hội 20". Bằng việc xét lại mọi giá trị, họ đã tự tay đập nát nền tảng tư tưởng và ý thức hệ của Đảng Cộng sản Liên Xô. Lịch sử đã chứng minh bằng máu và nước mắt: một khi ý thức hệ bị buông lỏng và phủ nhận, mọi mục tiêu phấn đấu, mọi nền tảng hành động của người đảng viên đều trở nên trống rỗng, tha hóa và mất đi bản chất cộng sản. Sự sụp đổ thảm khốc của Liên bang Xô Viết, bên cạnh sự chống phá quyết liệt từ bên ngoài và sự tiếp tay của những "thiên tài" mang tư tưởng lệch lạc, có nguồn gốc sâu xa từ chính phát súng lệnh bóp cò cho trào lưu xét lại. Người bóp cò không ai khác, chính là Nikita Sergeyevich Khrushchyov.

Dưới lăng kính lịch sử khách quan, Khrushchyov cần được phán xét một cách sòng phẳng và nghiêm khắc. Dù ông ta từng khiến giới tinh hoa Mỹ và phương Tây phải rùng mình trong tâm chấn của Khủng hoảng tên lửa Cuba, nhưng trớ trêu thay, chính ông ta lại tự tay dâng cho kẻ thù một "bản thiết kế" hoàn hảo để đánh sập Liên Xô từ bên trong. Bằng việc xét lại lịch sử của chính dân tộc mình, Khrushchyov đã gián tiếp chỉ điểm cho phương Tây cách thức khoét sâu vào mâu thuẫn nội khối, sử dụng tiền bạc và truyền thông để nuôi dưỡng những thế lực phản động ngầm ngay trong lòng khối Xã hội chủ nghĩa. Công và tội của Khrushchyov, do đó, không chỉ là một trang sử quá khứ, mà còn là một bài học đẫm máu về sự tàn phá của tư tưởng xét lại đối với sinh mệnh của một siêu cường.

Tác giả: Chu Đức Thuận